BNR Nieuwsradio – Rederijen moeten meer duurzaam ontmantelen

(Written by Harmen Simon Teunis)

9 July 2012 - Ongeveer 70 procent van de oude schepen verdwijnt naar sloopstranden in Azië om daar gedemonteerd te worden. De arbeiders komen daar in aanraking met tal van schadelijke stoffen. Stichting de Noordzee doet een moreel appèl op reders, want het kan ook anders.

Merijn Hougee: “Ik denk dat het goed is als de Europese reders maar ook de Nederlandse rederijen ervoor zorgen dat hun schepen niet op de stranden in Zuid-Oost Azië belanden.”

Bij het demonteren van de schepen op de sloopstranden komen asbest en andere schadelijke materialen vrij. Het materiaal wordt daar zonder enige voorzorgsmaatregelen uit de schepen gehaald. En das niet alleen slecht voor het milieu maar ook voor de lokale bevolking. Want de lokale bevolking snijdt de schepen min of meer met de hand, uit elkaar.

Ongelukken en ziektes

Op de stranden van Bangladesh gebeuren tientallen ongelukken per jaar, zegt Merijn Hougee van de Stichting Noordzee. “Maar het zijn niet alleen de directe ongelukken die een zorg zijn, maar ook de ziektes die mensen oplopen door het werken met asbest en andere schadelijke materialen die niet op fatsoenlijke manier worden verwerkt.”

Er zijn wel reders die hun schepen naar ontmantelbedrijven brengen, maar het zijn er volgens Hoegee nog lang niet genoeg. “Nog steeds 70 tot 80 procent van alle schepen gaat naar de sloopstranden in Zuidoost-Azië. Er moet nog een hoop gebeuren. Er zijn regels die het verbieden om afvalstoffen naar een ontwikkelingsland te exporteren maar die zijn heel moeilijk toe te passen op schepen omdat ze zich vaak in internationale wateren bevinden.” zegt Hougee.

Verdrag van Hong Kong

Tineke Netelenbos, voorzitter van de Koninklijke Vereniging van Nederlandse Reders, geeft aan dat zij gevoelig is voor de oproep van Stichting de Noordzee. “Gelukkig zijn er wereldwijd afspraken gemaakt, het zogenaamde verdrag van Hong Kong, dat regelt dat schepen alleen maar verantwoord worden ontmanteld. Niet alleen in Europa maar ook in de rest van de wereld.”

Dat nog steeds 70 tot 80 procent van de schepen op de sloopstranden belandt, komt volgens Netelenbos doordat het verdrag nog geratificeerd moet worden. “Dat geldt zelfs voor Nederland. Het moet zo snel mogelijk geregeld worden. En het is niet zo dat het mogelijk is om alle schepen in Europa te ontmantelen, want 45 procent van de wereldvloot wordt vanuit Europa gerund. Dat maakt dat je ook in Azië goede en verantwoorde recycling en sloopfaciliteiten moet hebben. Die zijn er ook wel, want China heeft heel goede yards om schepen te ontmantelen. Bangladesh is een verschrikkelijk voorbeeld.”

Volgens Netelenbos zijn reders best bereid om extra kosten te betalen voor duurzame ontmanteling, vooral omdat zij er niet bij gebaat zijn dat scheepvaart in een slecht daglicht wordt gesteld. “Dat maakt ook dat we met zijn allen onze verantwoordelijkheid dienen te nemen.”

Het is volgens haar wel een lastige kwestie, omdat het gaat om alle reders wereldwijd. “Wat wij hier heel normaal vinden, wordt in de rest van de wereld misschien wat anders bekeken. Dat maakt altijd dat scheepvaart zo ingewikkeld is.”